Question

Frigyalılar döneminde Eskişehir ilinin ismi ne olarak anılmaktaydı ?

Answer 1

Frig Krallığı döneminde, günümüzde Eskişehir olarak bildiğimiz coğrafyanın siyasi ve idari merkezi Gordion (Ortaköy/Midas Şehirleri) idi. Ancak modern il sınırlarıyla antik şehirler birebir örtüşmediğinden, bu sorunun cevabı tek bir isimle sınırlı kalmayıp, bölgeyi kapsayan Frigya toprakları ve içindeki önemli yerleşimlerle birlikte değerlendirilmelidir.

Gordion: Krallığın Kalbi

Eskişehir’in en köklü ve bilinen antik ismi Gordion'dur. Bugünkü Sincan/Kulü köyü civarında yer alan bu şehir, Frig Kralı Midas’ın başkenti idi. Frigler döneminde bu bölge, krallığın askeri ve siyasi kalbiydi. Eğer "Eskişehir"in merkezini kast ediyorsan, cevap şüphesiz Gordion'dur.

Bölgedeki Diğer Önemli Frig Yerleşimleri

Frigya kültürünün yayılım alanı olan Eskişehir ili sınırları içinde, Gordion'un dışında da kritik önem taşıyan diğer Frig yerleşimleri vardı:

• Pessinos (Pessinus): Bugünkü Kütahya merkezi ve çevresi (özellikle Tavşanlı ilçesi yakınındaki Alaca Höyük değil, Kırka ovası) Friglerin kutsal tapınak şehirlerinden Kibele Tapınağı'na ev sahipliği yapardı. Eskişehir'in batı yakasındaki köylere baktığında, bu kültürel ismin izlerini görebilirsin.
• Midas Şehirleri: Eskişehir ili sınırları içinde, özellikle Sivrihisar ve Çayören civarında, Frig mimarisinin ve kaya mezarlarının hâlâ ayakta olduğu Midas Şehirleri (Midvil, Allakhanda vb.) bulunur. Bu alanlar, Frig döneminde Frigya adıyla anılan geniş coğrafyanın parçasıydı.

Neden Tek Bir İsim Yok?

Antik dönemde "il" kavramı modern anlamda kullanılmadığı için, Eskişehir'in tamamı tek bir şehir ismiyle anılmazdı. Bölge genel olarak Frigya (Phrygia) olarak bilinir ve içinde Gordion, Pessinos gibi adlar yer alırdı.

Pratik Bir Not:
Eğer arkeolojik bir gezi planlıyorsan veya bu konuyu derinlemesine inceleyeceksen, sadece "Gordion Kazıları"na odaklanma. Eskişehir'in Sivrihisar yönündeki Midas Şehirleri'ni ve Kütahya sınırındaki Kibele Tapınağı izini de mutlaka rotana ekle. Bu üç açı, Frig döneminde Eskişehir coğrafyasının tam anlamıyla nasıl bir güç merkezi olduğunu sana somut olarak gösterecektir. Unutma, bu topraklar taşları değil, tarih katmanlarını okumayı gerektirir.