Question

Kasım Süleymani kimdir, nerelidir ?

Answer 1

Kasım Süleymani, 11 Mart 1957'de İran'ın Kirman Eyaleti'ne bağlı Rabor şehrinde doğmuş, İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) bünyesindeki Kudüs Gücü'nün tümgeneral rütbeli komutanıydı. Kendisi, İran'ın bölgesel politikalarında ve özellikle Orta Doğu'daki vekalet savaşlarında kilit bir figür olarak tanınıyordu. İran'ın dış operasyonlarının "gölge komutanı" ve "mimarı" olarak anılırdı.

Süleymani'nin askeri kariyeri, genç yaşta katıldığı İran-Irak Savaşı (1980-1988) sırasında başladı. Bu savaşta gösterdiği başarılar ve liderlik vasıfları sayesinde hızla rütbe atladı. Savaş sonrasında, özellikle İran'ın doğu sınırında uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadelede önemli görevler üstlendi. 1998 yılında ise DMO'nun en stratejik birimlerinden biri olan Kudüs Gücü'nün başına getirildi.

Kudüs Gücü ve Süleymani'nin Bölgesel Etkisi

Kudüs Gücü, İran Devrim Muhafızları'nın ülkesi dışındaki operasyonlarını yürüten, istihbarat toplama, vekalet güçlerini eğitme ve silahlandırma görevleri olan özel bir birimidir. Süleymani'nin liderliğinde bu güç, İran'ın bölgesel nüfuzunu eşi benzeri görülmemiş bir şekilde genişletti. Onun stratejileri ve sahadaki doğrudan varlığı, İran'ın "direniş ekseni" olarak bilinen politikalarını fiilen uygulayan en önemli mekanizmaydı.

• Irak: 2003 ABD işgali sonrası dönemde, ABD güçlerine karşı direnişi destekleyen Şii milis gruplarıyla yakın ilişkiler kurdu. Daha sonra, IŞİD'in yükselişiyle birlikte, özellikle Şii milislerden oluşan Haşdi Şabi gibi güçlerin organize edilmesinde ve IŞİD'e karşı mücadelede vazgeçilmez bir rol oynadı.
• Suriye: İç savaşın başlangıcından itibaren Beşar Esad rejiminin en büyük destekçisi oldu. İran'ın Suriye'deki askeri varlığını, danışmanlık faaliyetlerini ve çeşitli vekalet güçlerinin operasyonlarını bizzat yönetti. Bu, Esad rejiminin ayakta kalmasında hayati bir faktördü.
• Lübnan: Şii militan örgüt Hizbullah ile olan derin bağları, örgütün askeri kapasitesinin ve bölgesel etkisinin artırılmasında kilit rol oynadı.
• Yemen: Husilerin desteklenmesinde de Süleymani'nin dolaylı olarak bir etkisi olduğu düşünülüyordu.

Ölümü ve Mirası

Kasım Süleymani, 3 Ocak 2020 tarihinde Irak'ın başkenti Bağdat'ta, ABD tarafından düzenlenen bir insansız hava aracı saldırısında hayatını kaybetti. Bu olay, İran ile ABD arasındaki gerilimi son derece tırmandırdı ve Orta Doğu'da geniş çaplı yankılar uyandırdı. İran'da ulusal bir kahraman olarak görülen Süleymani, Batı ve bazı Körfez ülkeleri tarafından ise bir terörist olarak tanımlanıyordu.

Benim bu konudaki yıllardır süren analizlerime göre, Süleymani, klasik bir askeri komutanın ötesinde, İran'ın esnek, asimetrik ve düşük profilli bölgesel güç projeksiyonunun somut bir timsaliydi. O, cephede direkt savaşmaktan ziyade, stratejileri çizen, aktörleri bir araya getiren ve sahada karmaşık ittifaklar kuran bir "gölge operatör"dü. Ölümü, İran'ın bölgesel stratejileri ve vekalet savaşları taktikleri açısından önemli bir boşluk yarattı ve bölgedeki güç dengelerini etkiledi.