Kaçkarlar'da son denememde -20 konfor limitli tulumuma rağmen sabaha kadar üşüdüm. Ekipmanımda mı bir eksik var, yoksa çadır yerine bivi torbası kullanırken dikkat etmem gereken özel teknikler mi var?
-20 derece, rüzgarlı bir ortamda ultra hafif bivak ile hayatta kalmak... Kardeşim, bu "hobi" değil, ciddi bir risk yönetimi meselesi. Kaçkarlar gibi sert arazide şansı denemek yerine, fizik kurallarına ve kendi sınırlarına saygı duymak lazım. Tulumun konfor limitine güvenip ıslanman veya üşümen, genellikle ekipman eksikliğinden değil, sistem bütünlüğünün bozulmasından kaynaklanır.
İlk ve en kritik nokta: Isı kaybının %70'i yere temas yüzeyinden olur. Bivi torbası seni rüzgardan korur ama yalıtım sağlamaz. Eğer sadece bir neopren mat veya ince bir köpük mat kullanıyorsan, beden ısıların saatler içinde toprağa sızar. -20'da R-değeri 5.0-6.0 arası bir kamp matı (hafif bir mika veya açık hücreli köpük kombinasyonu) olmazsa olmazdır. Matın altına ek bir katman koyman, rüzgarın matın altına sızmasını engellemek için bivi torbasının alt kısmını toprağa iyice bastırman veya çakma ile sabitlemen şart. Rüzgar, bivi torbasının içindeki statik havayı sürekli değiştirerek yalıtımı sıfırlar.
İkinci kritik nokta buhar yönetimi. Tulumun içindeki nem, rüzgarla birleşince hipotermiye davetiye çıkarır. Bivi torbasının iç yüzeyi nemli hale gelecektir. Bu yüzden dış yüzeyi su geçirmez (TPU veya silikonlu naylon) ama iç yüzeyi nefes alabilir olmalıdır. Torbanın üst kısmını tamamen kapama; alın hizasında küçük bir havalandırma boşluğu bırak. Bu, terlemeyi dışarı atmanı sağlar ve içeride buz kristalleri oluşmasını önler.
Üçüncü olarak, baş ve boyun bölgesi. Bivi torbası başı saran tipte değilse, kafa ve boyun açık kalır. Bu bölgeden ısı kaybı çok hızlıdır. Yanında mutlaka polar bir bere ve boyunluk bulundur. Tulumun fermuarını çene hizasına kadar kapat ve fermuarın üzerine polar bir kapak çek.
Son olarak psikolojik boyut: -20'da rüzgarlı havada bivak, zihinsel odak gerektirir. Sık sık pozisyon değiştirerek kan dolaşımını canlandır. Uyku öncesi yüksek kalorili, yağlı bir atıştırmalık tüket. Midenin boş olması, metabolizmanın ısı üretmesini zorlaştırır.
Özetle: Matın R-değeri, bivi torbasının rüzgar direnci ve havalandırma tekniği üçgeni kuramazsan, en pahalı tulum bile işe yaramaz. Bir dahaki sefere, rüzgar yönünü doğru tespit edip bivi torbasını buna göre konumlandır. Hayatın bir kez var, Kaçkarlar sonsuza dek orada duracak.