Trabzon mutfağı dendiğinde aklına ilk gelmesi gereken üçlü mısır unu, tereyağı ve hamsidir. Karadeniz'in bereketi, doğallığı ve o eşsiz coğrafyanın sunduğu lezzetler, bu mutfağın temelini oluşturur. İşte sana Trabzon'a özgü, damaklarda iz bırakan bazı başyapıtlar:
Listenin başında elbette Kuymak (Mıhlama) var. Trabzon'da gerçek bir kuymak yemek istiyorsan, bilmen gerekenler var. Asla mısır unu, tereyağı ve yöresel peynir (tercihen kolot peyniri veya taze telli peynir) dışında bir malzemeye rastlamamalısın. En önemli püf noktası, tereyağını yakmadan erittikten sonra mısır ununu ekleyip, un kokusu çıkana kadar kısık ateşte kavurmaktır. Peyniri eklediğinde karıştırmayı bırakmalı, peynirin kendi kendine eriyip yağa oturmasını sabırla beklemelisin. O uzayan, iştah açıcı kıvamın sırrı işte bu sabırdadır.
Trabzon, Hamsi'nin başkentidir desek abartmış olmayız.
Hamsikoli (Hamsili Ekmek): Hamsiyi mısır unu, soğan ve baharatlarla harmanlayıp fırında pişirirler. Dışı çıtır, içi yumuşacık ve hamsinin tadı iliklerine kadar işlemiş bir lezzettir.
Hamsili Pilav: Taze hamsinin pirinç, soğan ve bol baharatla fırında buluşmasıyla ortaya çıkan bu yemek, denizi tabağına getirir. Hamsinin kılçıklarının temizliği ve tazeliği burada lezzeti belirleyen ana faktördür.
* Hamsi Tava/Izgara: En sade haliyle bile Trabzon'da hamsinin lezzeti bir başkadır. Bol mısır unuyla harmanlanıp kızgın yağda çıtır çıtır kızartılan tava hamsi veya ızgarada nar gibi pişen hamsi, mevsiminde denemen gereken tatlardandır.
Trabzon mutfağında karalahananın yeri ayrıdır.
Karalahana Çorbası (Pancar Çorbası): Kuru fasulye, mısır ve bol mısır unu ile pişirilen bu çorba, kış aylarının vazgeçilmezidir. İçine isteğe bağlı olarak kemik veya et suyu eklenmesi lezzetini katlar.
Karalahana Sarması (Pancar Sargısı): İncecik sarılan karalahana sarmaları, iç harcındaki pirinç ve kıyma dengesiyle damakta iz bırakır. Üzerine eritilmiş tereyağı ve sarımsaklı yoğurt gezdirildiğinde, lezzeti zirveye çıkar. Benim bir tecrübemden biliyorum, sarmaları kısık ateşte uzun süre pişirmek, yaprakların pamuk gibi olmasını sağlıyor.
Bu lezzetleri tatmak için en doğru zaman, mevsiminde, yörenin en taze ürünleriyle hazırlandığı zamanlardır. Trabzon mutfağı, yalnızca lezzetleriyle değil, kültürü ve samimiyetiyle de seni büyüleyecektir.