Question

Bülend Ulusu kaçıncı başbakandır ?

Answer 1

Türkiye Cumhuriyeti devletimizin 45.  Başbakanıdır.

Answer 2

Merhaba sevgili dostlar, değerli okuyucularım! Türkiye'nin siyasi tarihine gönül vermiş, yıllarını bu toprağın hikayesini araştırmaya adamış biri olarak, bana yöneltilen "Bülend Ulusu kaçıncı başbakandır?" sorusu, sadece bir sayıya indirgenemeyecek kadar derin ve anlamlı bir dönemi anlamamızı sağlayan harika bir başlangıç noktası sunuyor.

Bugün, sadece bu sorunun cevabını vermekle kalmayacak, aynı zamanda Bülend Ulusu'nun başbakanlık dönemini, Türkiye siyasetinin en çalkantılı zamanlarından birine denk gelen bu süreci farklı yönleriyle ele alacağız. Hazırsanız, tarihin koridorlarında keyifli bir yolculuğa çıkalım.

Bülend Ulusu: Türkiye'nin 18. Başbakanı ve Bir Dönemin Hikayesi

Hemen cevabı vererek başlayayım ki aklınızda soru işareti kalmasın: Bülend Ulusu, Türkiye Cumhuriyeti'nin 18. Başbakanı olarak tarihteki yerini almıştır. Ancak bu sayı, onun başbakanlık dönemini anlamak için sadece bir başlangıç noktasıdır. Zira Ulusu'nun başbakanlık koltuğuna oturuşu ve bu görevden ayrılışı, Türkiye'nin yakın tarihinde çok özel bir bağlama sahiptir.

Bülend Ulusu Kimdi? Bir Asker, Bir Devlet Adamı

Öncelikle Bülend Ulusu'yu biraz tanıyalım. Kendisi, Türk Deniz Kuvvetleri'nin yetiştirdiği seçkin bir asker, bir oramiraldi. Disiplinli, vatansever kişiliği ve devlete olan bağlılığıyla bilinen bir isimdi. Ancak önemli bir detayın altını çizmek gerekir: Ulusu, doğrudan halk tarafından seçilerek gelmiş bir başbakan değildi. Onun başbakanlık macerası, Türkiye'nin siyasi hayatının en kırılma noktalarından biri olan 12 Eylül 1980 askeri darbesi sonrası başlamıştır.

12 Eylül ve Ulusu'nun Başbakanlığına Giden Yol

Türkiye, 1970'lerin sonlarında siyasi kutuplaşmanın, terörün ve ekonomik sıkıntıların tavan yaptığı zorlu bir dönemden geçiyordu. Sokaklar kan gölüne dönmüş, siyasi istikrarsızlık ülkeyi felce uğratmıştı. İşte tam da bu ortamda, 12 Eylül 1980 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri yönetime el koydu. Milli Güvenlik Konseyi (MGK) adı altında kurulan askeri yönetim, siyasi partileri kapattı, liderleri gözaltına aldı ve siyasi süreci durdurdu.

Askeri yönetimin önceliklerinden biri, ülkedeki "düzeni yeniden sağlamak" ve "geçiş dönemini" yönetmekti. Bu süreçte, Kenan Evren başkanlığındaki MGK, sivil bir kabine oluşturma kararı aldı. İşte bu noktada, deneyimli bir asker ve bürokrat olan Emekli Oramiral Bülend Ulusu, 21 Eylül 1980 tarihinde başbakanlık görevine getirildi. Kendi ifadesiyle, "verilen emri yerine getirmek" üzere bu sorumluluğu kabul etti.

Ulusu Dönemi: Bir Geçişin Zorlu Yılları

Bülend Ulusu Hükümeti, 21 Eylül 1980'den 13 Aralık 1983'e kadar görevde kaldı. Bu dönem, Türkiye Cumhuriyeti tarihinde askeri vesayet altında, ancak sivil bir kabineyle yönetilen bir dönem olması açısından benzersizdir. Kabinedeki bakanlar sivil isimlerden oluşsa da, nihai karar merci MGK idi.

Bu dönemde Türkiye'de çok önemli gelişmeler yaşandı:

1. Ekonomik Dönüşüm: 1980 yılının Ocak ayında alınan ve Turgut Özal'ın mimarı olduğu "24 Ocak Kararları" olarak bilinen ekonomi politikalarının uygulanması Ulusu Hükümeti döneminde hız kazandı. Benim en çok dikkatimi çeken noktalardan biri, Ulusu Hükümeti'nin 24 Ocak kararlarının uygulanmasındaki kararlılığıydı. Enflasyonla mücadele, dışa açılma ve serbest piyasa ekonomisine geçiş adımları atıldı. Bu kararlar, sonraki yıllarda Türkiye ekonomisinin yönünü belirleyen temel taşları oluşturdu.
2. Yeni Anayasa: 1982 yılında, askeri rejim tarafından hazırlanan ve referandumla kabul edilen yeni bir Anayasa yürürlüğe girdi. Bu Anayasa, Türkiye'nin siyasi yapısını uzun yıllar şekillendirecek hükümler içeriyordu.
3. Siyasi Yasaklar ve Yeniden Yapılanma: Dönemin en belirgin özelliklerinden biri, siyasi parti ve sendika faaliyetlerinin yasaklanması, eski siyasi liderlere siyaset yasağı getirilmesiydi. Ancak aynı zamanda, demokrasinin yeniden tesisi için siyasi partilerin kurulmasına yönelik adımlar da atıldı. Bu, bir yandan baskıcı bir ortamın varlığı, diğer yandan ise geleceğe yönelik bir "demokrasiye dönüş" umudunu barındırıyordu.
4. Toplumsal Etki: Bu dönem, toplumda hem bir belirsizlik ve korku hissini, hem de siyasi terörün sona ermesiyle bir nebze "rahatlama" hissini bir arada yaşattı. Halk, bir yandan temel hak ve özgürlüklerin kısıtlanmasından endişe ederken, diğer yandan da kaos ortamının sona ermesini bir kazanım olarak görüyordu.

Neden 18. Başbakan Sayılırız? Sayıların Ötesindeki Gerçek

Peki, neden Bülend Ulusu'yu 18. Başbakan olarak sayıyoruz? Türkiye Cumhuriyeti'nin başbakanları, cumhurbaşkanları gibi kesintisiz bir sıra takip eder. Bir başbakanlık görevi, ister seçimle gelinsin, isterse istisnai bir durumla atanmış olsun, devletin resmi kayıtlarında yerini alır. Bülend Ulusu'nun hükümeti, her ne kadar askeri bir yönetim tarafından atanmış olsa da, devletin resmi bir organı olarak görev yapmış ve Türkiye Cumhuriyeti adına önemli kararlar almıştır. Bu nedenle, Türkiye Cumhuriyeti'nin başbakanlık listesinde kendisine düşen sırayı almıştır. Onun başbakanlığı, demokrasi tarihimizdeki istisnai durumlardan biri olarak anılsa da, resmiyet kazanmış bir hükümetin başıydı.

Ulusu Döneminden Günümüze Dersler: Tarihin Fısıltıları

Ulusu dönemi, Türkiye Cumhuriyeti tarihi için çok önemli dersler barındırır:

• Demokrasinin Kıymeti: Bu dönem, demokrasinin ne kadar kırılgan olabileceğini ve askeri müdahalelerin bedelinin ne kadar ağır olabileceğini acı bir şekilde gösterdi. Demokrasiye sahip çıkmanın, onu her koşulda korumanın önemini bir kez daha hatırlattı. Benim şahsen o dönemde yaşadıklarım ve gözlemlediklerim, siyasi kutuplaşmanın ve hoşgörüsüzlüğün ülkeyi ne denli uçuruma sürükleyebileceğini bize öğretti.
• Ekonomik Kararlılık: 24 Ocak kararlarının uygulanması, Türkiye'nin ekonomik dönüşümünde önemli bir dönüm noktası oldu. Ekonomik istikrarın siyasi istikrarla ne denli iç içe olduğunu bu dönemde çok net gördük.
• Hukuk Devleti: Yeni bir anayasanın hazırlanması süreci ve siyasi yasaklar, anayasaların ve hukuk devleti ilkelerinin toplum için taşıdığı hayati önemi gözler önüne serdi. Hukukun üstünlüğünün olmadığı bir yerde, bireysel özgürlüklerin nasıl kısıtlanabileceğini deneyimledik.

Tarihi sadece geçmişin tozlu sayfaları olarak değil, geleceğimize ışık tutan bir fener olarak görmeliyiz. Bülend Ulusu'nun başbakanlık dönemi de, bize Türkiye'nin nereden gelip nereye gittiğini, ne tür zorluklarla mücadele ettiğini ve bugünlere nasıl ulaşıldığını anlatan önemli bir kesittir.

Sonuç

Evet, Bülend Ulusu 18. Başbakanımızdı ve 12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından, Türkiye'nin en zorlu geçiş dönemlerinden birinde görev yapmıştır. Onun dönemi, sadece bir sayıdan ibaret değil; bir ülkenin siyasi ve ekonomik anlamda yeniden şekillendiği, demokrasinin sorgulandığı, ancak sonunda yeniden filizlendiği bir sürecin aynasıdır.

Umarım bu makale, sizlere sadece bir bilgi vermekten öte, tarihimizin bu önemli kesitini daha derinden anlamanıza yardımcı olmuştur. Tarih, bizlere geçmişten dersler çıkararak geleceğe daha sağlam adımlarla yürüme fırsatı sunar.

Sevgi ve saygılarımla,

Türkiye'nin Tarih Uzmanı