Karatay Medresesi, Konya merkezi içinde, Selçuklu Camii’nin yanı başında, tarihi Çarşı Meydanı yakınlarında konumlanmıştır. Tam olarak Ulu Cami’nin kuzeydoğu köşesine bitişik olarak yer alır. Bu konum, medresenin Osmanlı döneminde şehrin en kalabalık ve ticari açıdan en hareketli bölgesinde, yani bugünkü Alaeddin Tepesi’nin eteklerindeki yoğun yapılaşmanın merkezinde olduğunu gösterir.
Bu medresenin yerini bulurken sadece "Karatay" demek yetmez, çünkü Konya’nın Karatay ilçesi ile bu tarihi yapı arasında sıkça karışıklık yaşanır. Karatay Medresesi, idari bir ilçe değil, Kadılıklar Mahallesi sınırları içinde, Selçuklu ve Osmanlı mimarisinin iç içe geçtiği o dar sokakların arasında gizlenmiştir.
Buraya ulaşmak için en kolay yöntem Alaeddin Tepesi’ne yürümektir. Tepenin Kılıçarslan Kapısı’ndan çıkıp aşağıya, Çarşı Meydanı’na doğru indiğinde Karatay Medresesi sağ tarafında, Selçuklu Camii’nin hemen yanında belirgin bir şekilde gözüne çarpacaktır.
Ancak şunu belirtmeliyim: Medrese günümüzde müze statüsünde olup iç mekân ziyareti dönemsel olarak kısıtlı olabilir veya giriş ücreti talep edilebilir. Dış cepheyi incelemek için herhangi bir engel yoktur. Eğer içini görmek istiyorsan, ziyaret gününü önceden kontrol etmeni öneririm; çünkü restorasyon çalışmalarına bağlı olarak kapanma durumları yaşanabilmektedir.
Yanında küçük bir harita veya GPS pusulası bulundurman, o tarihi dar sokaklarda yön bulmanı kolaylaştıracaktır. Çünkü çevredeki modern binaların gölgesinde kalmış gibi görünse de, Selçuklu Camii’nin avlusuna girmeden önceki o küçük meydanda durup geriye baktığında, Karatay Medresesi’nin 1365-1366 yıllarında inşa edilen o muazzam silüetini tüm ihtişamıyla göreceksin. Bu yapı, Konya’nın "İlm-i Hal" medresesi olarak bilinen ve ilim adamlarının barındığı en önemli tarihi miraslardan biridir; sadece coğrafi konumunu değil, arkasındaki yüzyıllık ilmi geleneği de göz önünde bulundurarak ziyaret etmen, deneyimini derinleştirecektir.
Karatay Medresesi, tarihi dokusuyla büyüleyen Konya'nın merkezinde, Meram ilçesi sınırları içinde yer alır. Tam olarak Alaaddin Bulvarı üzerinde, şehrin kalbi sayılabilecek Alaaddin Tepesi ve çevresindeki diğer önemli Selçuklu eserlerine çok yakın bir konumdadır. Aslında bu konumu, onun sadece coğrafi bir yer değil, aynı zamanda Anadolu Selçuklu Devleti'nin başkenti Konya'nın kültürel ve ilmi merkezi oluşunun da bir göstergesidir.
Bu eşsiz medrese, 1251 yılında Selçuklu Sultanı II. Keykavus döneminin ünlü veziri Celaleddin Karatay tarafından yaptırılmıştır. Ben bu yapıyı ne zaman ziyaret etsem, o dönemin ilim ve sanat anlayışının ne denli ileri seviyede olduğunu bir kez daha anlarım. Günümüzde Karatay Çini Eserler Müzesi olarak hizmet veren medrese, özellikle iç mekanındaki mozaik çini süslemeleriyle dünya çapında üne sahiptir.
Bu yapıyı gezerken dikkat etmen gereken bazı uzmanlık gerektiren püf noktaları şunlar:
Benim sana tavsiyem, Karatay Medresesi'ni ziyaret ederken acele etme. Her bir köşede, her bir çini parçasında saklı olan gizli hikayeleri ve sembolizmi keşfetmeye çalış. Sadece bir müze gezisi değil, adeta zamanda yolculuk yaptığın bir deneyim olacak. Özellikle kış aylarında, loş ışık altında çinilerin parlaması ayrı bir atmosfer yaratır, bu yüzden imkanın olursa farklı mevsimlerde de ziyaret etmeye çalış.