Question

Kısa çalışma ödeneği kimlere verilir?

Answer 1

Kısa çalışma ödeneği, doğrudan senin başvurmanla değil, işverenin talebi ve İŞKUR'un onayıyla gündeme gelen bir destektir. Yani, bu ödeneği alabilmen için öncelikle çalıştığın işyerinde ekonomik kriz, zorlayıcı nedenler (doğal afet, salgın hastalık gibi) veya sektörel/bölgesel kriz gibi gerekçelerle çalışma sürelerinin geçici olarak önemli ölçüde azaltılması veya tamamen durdurulması ve işverenin İŞKUR'a bu durumu bildirmesi gerekir.

Çalışan Olarak Senin Sağlaman Gereken Temel Şartlar

İşverenin başvurusu İŞKUR tarafından onaylandıktan sonra, ödenekten fiilen yararlanabilmen için senin de aşağıdaki temel kriterleri eksiksiz karşılaman şarttır:

1. Son 120 Gün Hizmet Akdine Tabi Olma: Kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son 120 gün boyunca kesintisiz olarak değil, hizmet akdine tabi olman gerekiyor. Bu, sigortalı olarak fiilen çalışmış olman veya hizmet akdinin devam ediyor olması demektir. Bu süre içindeki kısa süreli raporlar veya izinler bu koşulu bozmaz.
2. Son 3 Yıl İçinde En Az 450 Gün İşsizlik Sigortası Primi Ödeme: Bu, işsizlik maaşı alabilmek için aranan prim gün sayısına benzer ve en kritik şartlardan biridir. Kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki son 3 yıl içinde adına en az 450 gün boyunca işsizlik sigortası primi ödenmiş olması gerekiyor. Eğer prim gün sayın bu seviyenin altındaysa, maalesef ödenekten yararlanamazsın.
3. Yaşlılık Aylığı Almama: Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan (SGK) yaşlılık (emeklilik) aylığı almıyor olman şarttır. Emekli bir çalışanın bu ödenekten faydalanması mümkün değildir.
4. İş Sözleşmesinin Devam Ediyor Olması: Kısa çalışma süresince iş sözleşmen feshedilmemiş, yani işyerinde çalışmaya devam ediyor olman gerekir.

Püf Noktaları ve Benim Tecrübemden Bir Örnek

Bu süreçteki en önemli noktalardan biri, İŞKUR'un işverenin başvurusunu ve çalışma sürelerindeki azalmayı veya durdurmayı denetlemesi ve onaylamasıdır. Eğer işverenin gerekçesi ve beyanları müfettişler tarafından yeterli bulunmazsa, kısa çalışma ödeneği uygulaması başlamaz ve kimse ödenek alamaz.

Benim yıllar içindeki tecrübemden sana aktarabileceğim bir püf noktası ise özellikle 120 gün hizmet akdi ve 450 gün prim günü şartlarının doğru anlaşılmasıdır. Bazen işverenler veya çalışanlar bu süreleri karıştırabiliyor. Şöyle ki: Diyelim ki yeni bir işe başladın ve önceki işinden ayrıldıktan sonra bir süre boşluğun oldu. Yeni işyerinde kısa çalışma kararı alındığında, senin bu ödenekten faydalanıp faydalanamayacağını belirleyen şey, yeni işyerindeki 120 günlük fiili çalışma süren değil, kısa çalışmanın başladığı tarihten önceki 120 gün boyunca hizmet akdine tabi olup olmaman ve son 3 yıl içindeki toplam 450 günlük prim günün oluyor. Örneğin, bir önceki işyerinden 15 gün önce ayrılıp yeni işine başlamış ve 100 gün sonra kısa çalışmaya tabi tutulmuşsan, eğer toplam prim günlerin 450'yi karşılıyorsa ve önceki 15 günlük boşluk 120 günlük akit sürecini engellemiyorsa, ödenek alabilirsin. Bu yüzden, işverenlerin bu hesaplamalara çok dikkat etmesi ve çalışanların da kendi e-Devlet üzerinden prim günlerini düzenli olarak kontrol etmeleri büyük önem taşır.

Ödenek, senin önceki brüt kazancının yüzde 60'ı üzerinden hesaplanır ve aylık asgari ücretin brüt tutarının %150'sini geçemez. Ödemeler doğrudan İŞKUR tarafından sana yapılır.