Online alışverişlerde tüketicilerin ürün iadesi ve cayma süresi haklarını merak ettiği, sıkça araştırılan temel bir konudur.
İnternetten aldığın bir üründe cayma hakkı süresi 14 gündür. Bu süre, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği ile net bir şekilde belirlenmiştir.
Cayma hakkı süresinin başlangıcı, ürünün veya hizmetin türüne göre değişiklik gösterir:
Mal Satışında: Ürünün sana veya senin belirlediğin üçüncü kişiye teslim edildiği gün başlar. Eğer tek siparişte birden fazla ürün sipariş ettiysen ve bunlar ayrı ayrı teslim edildiyse, en son ürünün teslim edildiği gün; parçalı bir ürünse son parçanın teslim edildiği gün 14 günlük süre başlar.
Hizmet Sunumunda: Hizmete ilişkin sözleşmenin kurulduğu günden itibaren başlar.
Bu 14 günlük süre içinde, herhangi bir sebep göstermeksizin ve herhangi bir cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahipsin.
Uzman tecrübemden yola çıkarak söylemeliyim ki, bu hak her üründe geçerli değildir. Özellikle dikkat etmen gereken istisnai durumlar var:
Kişiye Özel Üretim: Senin isteklerin veya kişisel ihtiyaçların doğrultusunda özel olarak hazırlanan, ölçüye göre dikilen veya üzerine isim yazılan ürünlerde cayma hakkın bulunmaz.
Çabuk Bozulan Ürünler: Gıda maddeleri, içecekler veya son kullanma tarihi yakın olan diğer çabuk bozulabilen ürünlerde cayma hakkı yoktur.
Ambalajı Açılan Hijyen Ürünleri: Sağlık ve hijyen açısından iadesi uygun olmayan (örneğin iç çamaşırı, mayo, kozmetik, kulaklık gibi) ürünlerin ambalajı açıldığı takdirde cayma hakkı kullanılamaz.
Dijital İçerik ve Hizmetler: CD, DVD, yazılım gibi fiziksel ortamda sunulan ses veya görüntü kayıtlarının, yazılımların ambalajı açıldıysa veya dijital içerik/hizmetin ifasına senin onayınla cayma süresi dolmadan başlanmışsa bu hak geçerli değildir.
Hizmetin Tamamlanması: Cayma süresi sona ermeden önce, senin onayınla hizmetin ifasına başlanmışsa ve hizmet tamamen ifa edilmişse cayma hakkını kullanamazsın.
Fiyatı Dalgalı Ürünler: Borsa ve diğer finansal piyasalardaki dalgalanmalara bağlı olarak değeri değişen ürünlerde cayma hakkı yoktur.
Cayma hakkını kullanmak için 14 günlük süre içinde satıcıya yazılı olarak (e-posta, taahhütlü mektup, faks) veya kalıcı veri saklayıcısıyla bildirimde bulunman gerekir. Bildirimi yaptıktan sonra, ürünü 10 gün içinde satıcıya geri göndermen şart.
Kargo Ücreti: Eğer satıcının sana bildirdiği anlaşmalı kargo firmasıyla gönderim yaparsan, iade kargo ücretini satıcı karşılamak zorundadır. Başka bir kargo firması kullanman durumunda ücreti sen ödeyebilirsin.
Satıcı ise, senin cayma bildirimini aldıktan sonra ve ürünü iade aldıktan sonra 14 gün içinde tüm ödemeleri (teslimat masrafları dahil) sana iade etmek zorundadır.
Tecrübelerimden bir ek bilgi: Ürünü deneme hakkın var, ancak kullanma hakkın yok. Yani, bir tişörtü giyip deneyebilirsin ama bir hafta giyip iade edemezsin. Ürünün orijinal kutusunu, ambalajını, aksesuarlarını ve faturasını mutlaka sakla. Satıcı, iade edilen üründe bir değer kaybı tespit ederse (örneğin kırık, çizik, eksik parça), bu değer kaybını senden talep edebilir. Bu yüzden ürünü "ilk aldığın" kondisyonda geri göndermeye özen göstermelisin.