Cayma hakkı nedir?

Question

Online alışverişlerde veya mesafeli sözleşmelerde bir ürünü iade etme veya hizmetten vazgeçme hakkınızı mı merak ediyorsunuz? Cayma hakkının kapsamını ve kullanım şartlarını öğrenmek önemli.

Answer 1

Cayma hakkı, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında, özellikle mesafeli sözleşmelerle (internet, telefon vb. aracılığıyla) veya iş yeri dışında yapılan satışlarda (kapıdan satışlar gibi) tüketicilere tanınan, 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden dönme hakkındır. Yani, internetten aldığın bir ürünü beğenmediğinde veya fikrin değiştiğinde, belirtilen süre içinde iade edebilir, hizmet almaktan vazgeçebilirsin.

Cayma Hakkının Kapsamı ve Süresi

Bu hak, mal ve hizmet satış sözleşmelerini kapsar.
Mal satışında: Cayma süresi, malı teslim aldığın günden itibaren başlar. Eğer birden fazla ürün tek siparişte geliyorsa veya parça parça geliyorsa, son ürünün teslim alındığı gün esas alınır.
Hizmet satışında: Cayma süresi, sözleşmenin kurulduğu günden itibaren başlar.

Satıcının seni cayma hakkın konusunda bilgilendirmemesi durumunda ise bu süre, bilgilendirmenin yapıldığı tarihten itibaren 14 gün olur; ancak bu süre her durumda, ilk 14 günlük sürenin bittiği tarihten itibaren 1 yıl sonra sona erer. Yani maksimum 1 yıl 14 günün olur.

Cayma Hakkını Kullanma Şartları ve İstisnalar

Cayma hakkını kullanmak için satıcıya 14 gün içinde yazılı olarak (e-posta, faks veya satıcının internet sitesindeki iade formu gibi kalıcı veri saklayıcısı aracılığıyla) bildirimde bulunman yeterlidir. Ürünü ise bildirimi yaptığın tarihten itibaren 10 gün içinde satıcıya geri göndermelisin. Satıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaşmasını takip eden 14 gün içinde aldığı tüm ödemeleri (teslimat masrafları dahil) sana iade etmek zorundadır.

Ancak, her durumda cayma hakkını kullanamazsın. İşte bazı önemli istisnalar:
Tüketicinin özel istek ve talepleri doğrultusunda üretilen veya üzerinde değişiklik ya da eklemeler yapılan mallar (kişiye özel tişört, gravürlü yüzük vb.).
Niteliği itibarıyla hızlı bozulan veya son kullanma tarihi geçme ihtimali olan ürünler (taze gıda, çiçekler gibi).
Ambalajı açılmış olması koşuluyla, sağlık ve hijyen açısından iadesi uygun olmayan ürünler (kozmetik, iç çamaşırı, küpe vb.).
Tesliminden sonra ambalaj, bant, mühür, paket gibi koruyucu unsurları açılmış olan mallardan iadesi sağlık ve hijyen açısından uygun olmayanlar.
Dijital içeriklerin (e-kitap, yazılım, müzik) bedelinin ödenerek teslim edilmesi halinde.
Belirli bir tarihte veya dönemde yapılması gereken konaklama, eşya taşıma, araç kiralama, yiyecek-içecek tedariki ve eğlence veya dinlenme amaçlı hizmetler.

Uzman Gözüyle Püf Noktaları

Unutma, cayma hakkını kullanabilmen için ürünü kullanmamış olman gerekir. "Deneme amaçlı kullanım" ile "kullanım" arasındaki fark önemli. Örneğin, bir tişörtü bedenine bakmak için denemekle, dışarıda giyip yıkamadan iade etmek farklı şeylerdir. Ürün, orijinal ambalajı ve tüm aksesuarlarıyla birlikte, tekrar satılabilirliğini bozmayacak şekilde iade edilmelidir.

En kritik nokta: Cayma bildirimini yaptığını ve ürünü geri gönderdiğini ispat yükümlülüğü sendedir. Bu yüzden, iade talebini yazılı yapmalı, e-posta gönderdiysen çıktısını almalı, kargo takip numarasını saklamalısın. Satıcı genelde iade kargo ücretini karşılamakla yükümlüdür (standart kargo ücreti). Paranı iade etmek için de 14 günlük süreye uymak zorundadır; aksi takdirde yasal faiz işlemeye başlar. Bu hak, online alışverişlerde en büyük güvencelerinden biridir, doğru kullandığında seni birçok mağduriyetten korur.