menu search
  • Kaydol
brightness_auto

Hoş geldiniz! TÜRKLER SORUYOR PLATFORMU'na katılmak ister misiniz? Hemen kayıt olun veya giriş yapın.

more_vert

Eski bir müşteriden aldığım, üzerinde cirosu eksik görünen ve vade tarihi elle yazılıp silikleşmiş bir çek var elimde. Geçen hafta tahsile koymaya çalıştığımda banka yasal geçerliliği konusunda tereddütleri olduğunu belirtti. Bu durumda hukuken bu çeki icraya verebilir miyim, yoksa hak kaybı yaşar mıyım?

thumb_up_off_alt 6 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme

1 cevap

more_vert
 
done_all
En İyi Cevap

Çeklerdeki "ciro eksikliği" ve "vade tarihi silikliği" gibi durumlar, icra takibi başlatırken ciddi hukuki sorunlara yol açabilir. Bu iki durumun ayrı ayrı ve birlikte değerlendirilmesi gerekiyor, zira her biri çekin yasal geçerliliğini kökten etkileyebilir.

Cirosu Eksik Çekle İcra Takibi

Öncelikle, bir çekin geçerli bir kambiyo senedi olabilmesi ve ciro zinciriyle devredilebilmesi için belirli şartları taşıması gerekir. Eğer çek sana doğrudan keşideci (çeki düzenleyen) tarafından verilmiş ve sen çek üzerindeki lehtar (adı yazan alacaklı) isen, kendi cironun olmasına gerek yoktur; sen zaten ilk alacaklısın. Bankanın "cirosu eksik" demesi bu durumda anlamsızdır.

Ancak, çeki bir başkasından ciro yoluyla aldıysan, ciro zincirinin kesintisiz olması zorunludur. Yani, çekin üzerindeki ilk lehtardan sana gelene kadar yapılan tüm ciroların tam ve birbirini takip eder nitelikte olması gerekir. Eğer sen son ciro sahibi değilsen veya arada bir ciro atlaması varsa (örneğin çek X'e düzenlenmiş, X Y'ye ciro etmiş ama Y sana ciro etmemişse ya da Y'nin cirosu silik veya eksikse), o zaman sen hak sahibi sayılmazsın. Bu durumda banka haklıdır ve icra takibi başlatman halinde borçlu takibin iptalini talep edebilir. Zira Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 787. maddesi der ki, hamilin hak sahipliği kesintisiz ciro zinciriyle ispatlanır.

Vadesi Silik Çekle İcra Takibi

Buradaki asıl sorun "vade tarihi" terimi değil, düzenlenme tarihi olmalı. Bir çek görüldüğünde ödenen bir senettir ve bir "vadesi" olmaz. Çek üzerine yazılan herhangi bir vade tarihi yok hükmündedir. Ancak çekin en temel unsurlarından biri düzenlenme tarihidir.

  • Düzenlenme Tarihi Zorunluluğu: TTK 780. maddesi uyarınca, çekin zorunlu unsurlarından biri düzenlenme tarihi ve yeri'dir. Eğer elle yazılıp silikleşen bu tarih düzenlenme tarihi ise, o çek geçerli bir çek değildir. Düzenlenme tarihi olmayan veya okunamayan bir senet, çek vasfını kaybeder.
  • İbraz Süresi: Düzenlenme tarihi çekin ibraz süresini (ödeme için bankaya sunma süresi, genellikle 10 gün) belirlediği için kritik öneme sahiptir. Eğer düzenlenme tarihi okunamıyorsa, ibraz süresinin geçip geçmediği de tespit edilemez, bu da bankanın ödeme yapmamasının veya tereddüt etmesinin haklı bir nedenidir.

Hak Kaybı ve İcra Takibi Başlatılabilir mi?

Elinizdeki bu çek, hem ciro zincirindeki muhtemel eksiklik hem de düzenlenme tarihinin silikliği nedeniyle kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi için kullanılamaz. Bu tür bir takip başlatırsan, borçlu yüksek ihtimalle takibin iptali yoluna gidecek ve icra mahkemesi büyük olasılıkla borçluyu haklı bulacaktır. Zira icra mahkemeleri, kambiyo senetlerine dayalı takiplerde senedin şekli şartlarını titizlikle inceler ve eksiklikler varsa takibi iptal eder.

  • Pratik Çözüm: Çekin çek vasfını kaybetmesi durumunda, onu adi bir alacak belgesi olarak kabul edip ilamsız icra takibi başlatabilirsin. Ancak bu durumda borçlu itiraz edebilir ve itirazın iptali davası açmak zorunda kalırsın ki bu da uzun ve masraflı bir hukuki süreç demektir. Ayrıca bu yola gittiğinde, alacaklı olduğunu ve borcun varlığını ispat yükü senin üzerinde olacaktır.

  • Tecrübe ve Tavsiye: Benim tecrübelerime göre, bankanın senedin yasal geçerliliği konusunda tereddüt etmesi, senedin şekli bir eksikliği olduğuna dair çok güçlü bir işarettir. Hukukta "şekle bağlılık" ilkesi çekler için hayati öneme sahiptir. Bu nedenle, elindeki çekle birlikte ivedilikle bir icra avukatına danışman en doğru yoldur. Avukat, çeki fiziksel olarak inceleyip tam durumu değerlendirecek ve seni olası hak kayıplarından koruyacaktır. Böyle bir çekle doğrudan icra takibi başlatmak, zaman ve masraf kaybına neden olabilir.

thumb_up_off_alt 10 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme

İlgili sorular

thumb_up_off_alt 7 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme
3 cevap
thumb_up_off_alt 9 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme
4 cevap
thumb_up_off_alt 8 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme
3 cevap
thumb_up_off_alt 9 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme
3 cevap
thumb_up_off_alt 4 beğenilme thumb_down_off_alt 0 beğenilmeme
3 cevap

12,261 soru

19,292 cevap

2 yorum

282 üye

Çevrimiçi Kullanıcı Sayısı: 28
0 Üye 28 Ziyaretçi
Bugünkü Ziyaretler: 3423
Dünkü Ziyaretler: 9009
Toplam Ziyaretler: 6569734

Son Kazanılan Rozetler

ayşe_Şahin_01 Bir rozet kazandı
fatma_arslan_01 Bir rozet kazandı
cem_Çetin Bir rozet kazandı
meryem_bulut Bir rozet kazandı
meryem_yılmaz Bir rozet kazandı
...