Hipoglisemi, kan şekerinin vücut için hayati önem taşıyan eşik değerlerin altına düşmesi durumudur. Tıbbi olarak genellikle 70 mg/dL ve altındaki değerler hipoglisemi olarak kabul edilir. Ancak her bireyin toleransı farklıdır; bazı insanlar 70 mg/dL’de rahatken, uzun süreli diyabet hastaları 50 mg/dL’de kritik belirtiler yaşayabilir.
En yaygın neden, diyabet hastalarının kullandığı insülin veya bazı oral hipoglisemik ilaçların (özellikle sülfonilüre grubu) etkisinin, alınan karbonhidrat miktarından veya fiziksel aktiviteden daha güçlü olmasıdır. Yani "fazla ilaç, az yeme" denklemi en klasik tablodur. Alkol tüketimi de, karaciğerin glikojen rezervini boşaltmasını engelleyerek gecikmiş hipoglisemiye yol açabilir.
Belirtileri genellikle iki grupta değerlendiririz, bu ayrım müdahale stratejisi için kritiktir:
Hipoglisemi şüphesi veya belirtileri hissettiğinde panik yapma, hemen 15-15 kuralını uygula:
Kan şekeri 54 mg/dL altına düşerse ve kişi yutma refleksini kaybetmişse, asla ağızdan şeker verme. Boğulma riski vardır. Bu durumda çevrenden birini arayarak glukagon kiti kullanmasını veya acil servise götürülmesini sağla.
Pratik ipucu: Okulda, işte veya spor salonunda olduğun ortamlarda yanına her zaman bir adet meyve suyu kutusu veya şeker poşeti taşı. Hayat kurtarır.
Hipoglisemi, kan şekerinin (glukoz) normalin çok altına düşmesi durumudur. Genellikle 70 mg/dL (3.9 mmol/L) seviyesinin altında bir ölçümle tanımlanır. Vücudun enerji ihtiyacını karşılamak için yeterli glukoz bulunmadığında, beyin ve sinir sistemi başta olmak üzere birçok organ fonksiyonu bozulur. Bu durum, özellikle diyabet hastalarında sıkça görülse de, diyabeti olmayan kişilerde de ortaya çıkabilir.
| Belirti | Açıklama |
|---|---|
| Nörolojik | Titreme, terleme, baş dönmesi, sinirlilik, konsantrasyon bozukluğu, konuşma bozukluğu |
| Otonomik | Çarpıntı, terleme, açlık hissi, yüz kızarması |
| Şiddetli | Bilinç kaybı, nöbet, koma (acil müdahale gerektirir) |
Hipoglisemi genellikle hafif, orta ve şiddetli olarak sınıflandırılır. Şiddetli hipoglisemi, acil tıbbi müdahale gerektiren bir durumdur ve zaman kaybı ciddi beyin hasarına yol açabilir.
Hipoglisemi, erken tanı ve doğru müdahale ile tamamen yönetilebilir bir durumdur. Kan şekerinizi düzenli izlemek ve yaşam tarzı faktörlerini kontrol altında tutmak, uzun vadeli komplikasyonların önüne geçer.