Uşi Antlaşması, yani tam adıyla Ouchy Antlaşması veya Lausanne Antlaşması (1912), 18 Ekim 1912 tarihinde imzalanmıştır. Bu antlaşma, Osmanlı İmparatorluğu ile İtalya Krallığı arasında 1911-1912 yılları arasında devam eden Trablusgarp Savaşı'nı resmen sona erdirmiştir.
Bu antlaşmanın imzalanma tarihi ve koşulları oldukça önemlidir, zira Osmanlı İmparatorluğu'nun o dönemde karşı karşıya kaldığı büyük zorlukları gözler önüne serer. İtalya, 1911'de Kuzey Afrika'daki Trablusgarp ve Bingazi vilayetlerini (bugünkü Libya) ele geçirmek amacıyla Osmanlı'ya savaş ilan etmişti. Osmanlı'nın karadan askeri destek gönderme imkanı, İngiliz ve Fransızların bölgedeki hakimiyeti nedeniyle neredeyse yoktu. Denizden de İtalyan donanması karşısında yeterli gücü bulunmuyordu. Bu koşullar altında, Mustafa Kemal ve Enver Paşa gibi genç subayların liderliğindeki gönüllü birlikler ve yerel halk, İtalyanlara karşı zorlu bir direniş sergilemişti.
Antlaşmanın 18 Ekim 1912'de imzalanmasının en büyük ve en kritik nedeni, Birinci Balkan Savaşı'nın başlamasıydı. Balkan devletleri (Sırbistan, Karadağ, Yunanistan ve Bulgaristan), Osmanlı'nın Trablusgarp'ta İtalya ile meşgul olmasını bir fırsat olarak görmüş ve 8 Ekim 1912'de Osmanlı İmparatorluğu'na savaş ilan etmişlerdi. Bu durum, zaten zor durumdaki Osmanlı'yı iki cephede savaşma riskiyle karşı karşıya bıraktı. Balkanlar'daki durum çok daha acil ve ölümcül bir tehdit taşıdığı için, Osmanlı Hükümeti İtalya ile bir an önce barış yaparak askerlerini Balkan cephesine kaydırmak zorunda kaldı. İşte bu yüzden Uşi Antlaşması, Osmanlı için adeta bir mecburiyet antlaşmasıydı.
Tecrübelerime dayanarak sana şunu söyleyebilirim: Bu antlaşma, Osmanlı'nın son yüzyılındaki hızlı toprak kayıplarının ve Batı karşısındaki askeri-siyasi zayıflığının somut bir göstergesidir. Ayrıca, bu antlaşmanın isminin, daha sonra Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslararası hukuktaki varlığını tescilleyen 1923 tarihli Lozan Barış Antlaşması ile sıkça karıştırıldığına dikkat etmelisin. 1912 tarihli Uşi (Lausanne) Antlaşması, Trablusgarp Savaşı'nı bitiren ve Osmanlı'nın Afrika'daki varlığına son veren bölgesel bir anlaşmayken, 1923 Lozan Antlaşması çok daha kapsamlıdır ve bugünkü Türkiye Cumhuriyeti'nin sınırlarını ve bağımsızlığını belirlemiştir. Bu ayrım, tarihsel analizlerde çok önemlidir.