Balinalar, biyolojik sınıflandırmada tek bir tür değil, cetvelere (order) ve alt cetvelere (suborder) ayrılan devasa bir memeli grubudur. Bu ayrım, sadece boyutla değil, beslenme yöntemleri ve anatomik yapılarıyla da ilgilidir. Temel olarak balinaları ikiye ayırırız: Çiğ balinaları (Mysticeti) ve Dişli balinalar (Odontoceti).
Bu grubun en belirleyici özelliği, alt çene içerlerindeki kemik plakalar (baleen) sayesinde suyu süzerek beslenmeleridir. Dişleri yoktur. Genellikle bu gruptaki türler çok daha iri olur.
Bu grup, avlarını yakalamak için diş kullanır. Ekolokasyon (sonar) yeteneğine sahiptirler, yani ses dalgalarıyla avlarını avlarlar ve engelleri tespit ederler. Bu grup, Çiğ balinalarından çok daha geniş bir çeşitlilik içeren, 80'ten fazla türü barındırır.
Eğer bir görüntüde hayvanın çenesinde diş görüyorsan, büyük ihtimalle bir Dişli balina (veya yunus) ile karşı karşıyasın. Eğer ağız açıklığından çapraz plakalar (baleen) görüyorsan, bu bir Çiğ balinasıdır. Ayrıca, Dişli balinaların çoğu tek bir nefes deliği (blowhole) ile nefes alırken, Çiğ balinalarında genellikle iki ayrı nefes deliği bulunur.
Bu ayrımı bilmek, belgesel izlerken veya kıyıdan balina gözlemciliği yaparken türleri tanımanı kolaylaştırır. Örneğin, Mavi Balina'nın nefes deliğinden çıkan buharın yüksekliği ve şekli, onu diğerlerinden ayırt etmenin en hızlı yoludur.
Balinalar iki ana alt sınıfa ayrılır:
| Sınıf | Özellik | Örnek Türler |
|-------|----------|--------------|
| Mysticeti (Baleen balinaları) | Çene içinde süzgeç (baleen) bulunur, filtre beslenir. | Mavi balina, Fin balinası, Kızıl balina, Kumpas balinası |
| Odontoceti (Dişli balinalar) | Çene içinde diş ya da diş benzeri yapılar vardır, avını yakalar. | Orca (katil balina), Şişe burunlu balina, Dalgıç balinası, Sperm balinası |
Balinalar, evrimsel olarak en etkileyici memelilerden. Onların çeşitliliğini ve ekosistemdeki rollerini anlamak, deniz koruma politikalarına duyarlı bir izleyici olarak bizim sorumluluğumuz. Şimdiden keyifli izlemeler!