Stop‑Loss Nedir?
Stop‑loss, bir hisseye girdikten sonra belirli bir fiyat seviyesinin altına düşmesi halinde otomatik olarak satışı tetikleyen emir tipidir. Amaç, zararı sınırlamak ve sermayeyi korumaktır. BIST’te volatilite yüksek olduğu zamanlarda bu araç, duygusal kararların önüne geçerek disiplinli bir yatırımcı profili oluşturur.
Temel Prensipler
- Zararı kabul edilebilir bir yüzdeye indirgemek – genellikle %2‑%5 arası bir kayıp toleransı önerilir.
- Pozisyon büyüklüğüyle uyumlu bir seviye seçmek – aynı yüzdeyi farklı hisse senetlerine aynı tutarda uygulamak risk dağılımını bozar.
- Piyasa yapısını göz önünde bulundurmak – ani dalgalanmalarda “gaps” (fiyat boşlukları) oluşabilir; bu durum stop‑loss’un beklediğiniz seviyeye ulaşmadan tetiklenmesine yol açar.
Teknik Analizle Seviyeyi Belirleme
Destek ve Direnç Çizgileri
- Önceki dip noktaları (destek) ve zirve noktaları (direnç) incelenir. Stop‑loss, bu seviyelerin hemen altına konumlandırılmalıdır.
- Örneğin, X hissesi 45,00 TL’de bir destek bulmuşsa, stop‑loss’u 44,70 TL gibi %0,5‑%1 altında koymak mantıklıdır.
Ortalama Gerçek Aralık (ATR)
- ATR, bir hisse senedinin son 14 gün içindeki ortalama fiyat hareketini gösterir.
- Stop‑loss = Alış fiyatı – (ATR × 1.5) gibi bir formül, volatiliteye duyarlı bir seviye sağlar.
Trend Çizgileri ve Kanal
- Yukarı yönlü bir kanal içinde işlem yapıyorsanız, kanal alt sınırının %0,5‑%1 altında stop‑loss koymak, trend kırılmalarını yakalar.
Risk Toleransı ve Pozisyon Büyüklüğü
| Risk Toleransı | Önerilen Stop‑Loss Yüzdesi | Açıklama |
|----------------|---------------------------|----------|
| Düşük | %2‑%3 | Sermayeyi korumak öncelik. |
| Orta | %3‑%5 | Biraz daha agresif ama hâlâ kontrol altında. |
| Yüksek | %5‑%7 | Büyük dalgalanmalara dayanabilir, ama kayıp potansiyeli artar. |
Pozisyon büyüklüğünü risk miktarı ÷ stop‑loss yüzde formülüyle hesaplayın. Örneğin, 10.000 TL’lik bir portföyde %3 risk (300 TL) kabul ediyorsanız ve stop‑loss %4 ise, 75 TL değerinde hisse alabilirsiniz.
Pratik Örnek ve Püf Noktaları
- Hisse seçimi: ABC (BIST: ABC) 120,00 TL’den alındı.
- Destek analizi: 115,00 TL seviyesinde güçlü bir destek var.
- ATR: 2,5 TL (14 günlük).
- Stop‑loss hesaplama: 120,00 – (2,5 × 1.5) = 116,25 TL.
- Pozisyon büyüklüğü: %3 risk = 300 TL → 300 ÷ (120‑116,25) ≈ 85 hisse.
Sonuçta Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Stop‑loss’u “görünür” tutun; platformda “good‑til‑canceled” (GTC) yerine “day‑order” kullanmak, gece boşluklarından kaçınmanıza yardımcı olur.
- Düzenli olarak yeniden değerlendirin; yeni destek/direnç oluştuğunda seviyeyi güncelleyin.
- Duygusal tepkileri dışarıda bırakın; planınıza sadık kalmak, uzun vadeli sermaye korumanın en etkili yoludur.
Bu adımları uyguladığınızda, BIST’teki dalgalanmalar ne kadar sert olursa olsun, sermayenizi koruyan disiplinli bir stop‑loss stratejisi oluşturmuş olursunuz. Başarı, hazırlık ve tutarlı uygulamadan gelir.