Tortum Gölü, Erzurum ilinin Uzundere ilçesi sınırları içerisinde yer alır. Coğrafi konum olarak Doğu Anadolu Bölgesi'nin kuzeydoğu ucunda, Karadeniz Bölgesi'ne geçiş noktasında bulunur.
Bu göl, Türkiye'deki birçok tektonik gölün aksine, dev bir heyelan sonucu oluşmuş bir set gölüdür. Yaklaşık 250-300 yıl önce, Sakaltutan Dağı'ndan kopan büyük bir kütle, Tortum Çayı'nın önünü keserek doğal bir bent oluşturmuştur. Bu setin arkasında biriken sular zamanla Tortum Gölü'nü meydana getirmiştir.
Gölün suları yükseldikçe, biriken su kütlesi heyelan setinin zayıf bir noktasından kendine yeni bir yol bularak aşağıya akmaya başlamış ve böylece meşhur Tortum Şelalesi de oluşmuştur. Yani Tortum Gölü ve Şelalesi, jeolojik olarak birbirini tamamlayan, aynı doğa olayının iki farklı yüzüdür. Gölün uzunluğu yaklaşık 8 kilometre, genişliği ise 1 kilometreyi bulur. Derinliği yer yer 100 metreyi aşabilir.
Eğer Tortum Gölü'nü ziyaret etmeyi düşünüyorsan, benim yıllardır edindiğim tecrübeye dayanarak Nisan sonu ile Haziran başı arasındaki dönemi şiddetle tavsiye ederim. Özellikle ilkbaharda karların erimesiyle birlikte Tortum Şelalesi coşkun akışıyla muhteşem bir görsel şölen sunar. Gölün berrak suları, etrafındaki yemyeşil doğa ve şelalenin gürültüsüyle birleşince unutulmaz bir deneyim yaşarsın.
Göl çevresinde tekne turları da bulabilirsin; bu, sana gölü farklı açılardan görme ve doğal güzelliklerin tadını çıkarma imkanı verir. Erzurum merkezden karayolu ile ulaşım oldukça rahattır ve Uzundere tabelalarını takip ederek kolayca varabilirsin. Şelale kısmına geldiğinde ise, eski tünellerden geçerek şelalenin arkasına doğru yürümenin ve suyun gücünü hissetmenin eşsiz bir deneyim olduğunu belirtmeliyim. Yöresel lezzetlerden özellikle Tortum'a özgü Tortum cağ kebabını ve Tortum Peynirini tatmayı da sakın unutma.