Mastuva, özellikle Van ve çevresindeki bölgelerde kış aylarının vazgeçilmez, hem besleyici hem de son derece doyurucu bir yemeğidir. Bu yemeğin sırrı, etin ve sebzelerin bir arada uzun süre demlendikten sonra geleneksel olarak keşkek (buğday ezmesi) ile birlikte servis edilmesidir. İşte adım adım, evde lezzetini bozmadan yapabileceğin master plan:
Öncelikle 500-750 gr kuşbaşı dana eti (tercihen kuyruk yağı ile birlikte) almalısın. Etin yağı, yemeğin lezzet derinliği için kritiktir; yağsız et kullanırsan sonuç tatmin edici olmaz. Eti tencereye alıp üzerine su ekleyerek kaynat. Kaynadıkça çıkan köpükleri mutlaka temizle, bu sayede suyun berrak ve temiz kalmasını sağlarsın. Et pişip suyu kıvamlı bir haşlama haline gelmeden, suyunu ayrı bir kaba süzerek kenara ayır. Bu su, keşkeği açmak için kullanılacak olan temel sıvıdır.
Aynı tencerede etin yağı ile birlikte 1 adet soğanı ince doğrayıp kavur. Ardından 3-4 adet patates (küp doğranmış), 2 adet havuç ve isteğe bağlı olarak 1 adet kabak ekleyerek sebzeler yumuşayana kadar pişir. Sebzelerin suyu azalırsa, daha önce ayırdığın et suyunu azar azar ekle. Tuzunu bu aşamada ayarla.
Bu aşama yemeğin ruhunu oluşturur. 1 su bardağı buğday (veya kılçıksız buğday) bir gece önceden ıslatılmış olmalı. Islak buğdayı, ayırdığın et suyu ile derin bir tencerede haşla. Buğdaylar tamamen patlayıp suyu çekene kadar pişir.
Pişen buğdayı tahta bir kaşıkla, geleneksel keşkek gibi sürekli ve dairesel hareketlerle ezip köpürtmeye başla. Bu işlem, nişastanın serbest kalmasını ve keşkeğin kıvam almasını sağlar. Ayrı tencerede pişirdiğin et ve sebzeleri bu keşkeğin üzerine aktar. Yemek, etin yağı ile keşkeğin nişastası birleşerek güzel bir bağlama kavuşur.
Püf Noktası: Eğer daha geleneksel bir doku istiyorsan, keşkeği pişirdiğin tencerenin dibine biraz tereyağı ekleyip hafifçe kızdırabilirsin. Bu, yemeğe o meşhur "tandır kokusunu" ve çıtırlığını katar.
Servis yaparken üzerine taze nane veya pul biber ekleyerek renklendirebilirsin. Yanına ayran veya çorba çok yakışır. Unutma, bu yemek ne kadar uzun süre kısık ateşte beklerse o kadar lezzetli olur; sabır, Mastuva’nın en önemli malzemesidir.