Öncelikle şunu netleştirelim: Doktorun EKG sonucuna göre "bir şey yok" demesi, elindeki en güçlü güvencedir. Ben de Samsun'un o rüzgarlı boğazında yıllarca kamp kurmuş, stresle iç içe yaşamış biri olarak biliyorum ki; göğüs kafesinin o "metalik" sıkışma hissi, modern insanın en büyük düşmanı olan kaygı bozukluğunun en tipik semptomudur. Peki, kalp mi yoksa sinir mi? Aradaki farkı ayırt etmek için şu pratik ipuçlarına dikkatle bakman lazım.
Ağrının Karakteri ve Yayılımı
Kalp kaynaklı ağrı (angina), genellikle baskı, ezilme ya da ağırlık hissi olarak tanımlanır. Sanki göğsüne ağır bir taş konmuş gibi olur ve bu his sol kola, çeneye, sırta veya mide bölgesine yayılabilir. Oysa stres kaynaklı sıkışma daha çok yanma, iğnelenme, batma ya da göğüs kaslarının gerilmesi gibi hissedilir. Stres kaynaklı ağrıda, derin bir nefes aldığında ya da göğsünü bastırdığında ağrının şiddeti değişir; hatta bazen pozisyon değiştirdiğinde azalır. Kalp ağrısında ise hareket veya pozisyon değişikliği ağrıyı değiştirmez, aksine eforla artar.
Eşlik Eden Belirtiler
- Kalp Kaynaklı: Ağrı sırasında soğuk terleme, baş dönmesi, mide bulantısı ve nefes darlığı (özellikle yatar pozisyonda artan) eşlik eder. Bu belirtiler dinlenmekle veya nitrogliserinle geçmezse acil müdahale gerektirir.
- Stres Kaynaklı: Göğüs sıkışmasıyla birlikte çarpıntı (kalbin fırlaması gibi hissetmen), ellerde uyuşma (hiperventilasyondan kaynaklanan), ağızda metalik tat veya boğazda yumru hissi (globus hissi) görülür. Panik atak anında nefes almakta zorlanma hissi daha baskındır ama akciğerler aslında normal çalışır.
"Kampçı Testi" ve Zihinsel Kontrol
Ben genellikle kamp alanında, stresli bir an geldiğinde şunu yaparım: 15 dakika yürüyüşe çıkarım veya hafif bir aktiviteye geçerim. Eğer göğüsteki sıkışma hareketle artıyorsa ve dinlenince geçmiyorsa, bu kalbe işaret edebilir. Ancak stres kaynaklı sıkışma, zihnin o anki kaygısıyla paralel yürür; zihnin sakinleştikçe (nefes egzersizleri, ıslık sesi vb.) göğüsteki o gerginlik de yavaş yavaş çözülür.
Unutma, EKG temizse ve doktor onay vermişse, o sıkışma büyük ihtimalle kas-iskelet sistemi ya da anksiyete kaynaklıdır. Yine de içini rahatlatmak için bir Efor Testi (Treadmill) yaptırabilirsin. Bu test, kalbin çalışması altında davranışını gösterir; temiz çıkarsa, o kötü senaryodan tamamen kurtulmuş olursun. Zihnin rahatladıkça, göğsündeki o "garip" his de doğal olarak azalacaktır. Kendine iyi bak, nefesini kontrol et ve o stres döngüsünü kır.