Tahliye ettiğim evdeki "normal aşınma" gerekçesiyle ev sahibi depozitoyu kesebilir mi?

Question

Geçtiğimiz ay 3 yıl oturduğum evi boşalttım. Ev sahibi, mutfak dolaplarındaki hafif çizikler ve duvarlardaki boya eskimesi gibi "normal aşınma" sayılabilecek durumları bahane ederek depozitoyu iade etmiyor. Bu durumda yasal olarak bir itiraz hakkım var mı, yoksa bu tür kesintiler meşru mudur?

Answer 1

Hayır, ev sahibinin 3 yıl oturduğun evdeki mutfak dolaplarındaki hafif çizikler ve duvarlardaki boya eskimesi gibi "normal aşınma ve yıpranma" gerekçesiyle depozitonu kesme hakkı yasal olarak yoktur. Bu tür kesintiler meşru değildir ve bu durumda yasal olarak itiraz hakkın fazlasıyla mevcut.

Normal Aşınma ve Yıpranma Nedir?

Türk Borçlar Kanunu'na göre (özellikle konut kiralarına ilişkin maddelerde), kiracı, kiralananı özenle kullanmak ve sözleşme sonunda teslim etmekle yükümlüdür. Ancak bu, kiralananı taşındığın günkü gibi kusursuz teslim etmen gerektiği anlamına gelmez. "Normal aşınma ve yıpranma," kiralananın olağan kullanımı sonucunda ortaya çıkan, zamanla kaçınılmaz olarak oluşan ve değeri düşüren durumları ifade eder. Senin bahsettiğin hafif çizikler ve boyanın eskimesi gibi durumlar, 3 yıllık bir kullanım süresi göz önüne alındığında, tam olarak bu kategoriye girer.

Normal aşınma ve yıpranmaya örnekler:
Duvarlardaki boyanın zamanla solması veya kirlenmesi (derin olmayan ve onarılabilir lekeler hariç).
Mutfak veya banyo dolap kapaklarında oluşan hafif çizikler veya menteşelerdeki gevşemeler.
Parke veya laminant zeminlerde oluşan doğal yıpranmalar, sandalye izleri veya hafif çizikler.
Halı kaplamalarda oluşan renk solmaları veya ayak izleri.
* Perdelerdeki hafif yıpranmalar veya güneşten dolayı solmalar.

Normal aşınma ve yıpranma sayılmayan (yani kiracının sorumlu olduğu) durumlar ise şunlardır:
Kırık camlar veya kapılar.
Duvarlarda açılan büyük delikler (montaj vb. hariç, aşırı ve kapatılmamış olanlar).
Büyük, kalıcı lekeler (duvar, halı, parke üzerinde).
Kırık fayanslar, klozetler, lavabolar.
Evcil hayvanların neden olduğu belirgin hasarlar (derin çizikler, kemirmeler).
Yanık izleri veya ciddi fiziksel hasarlar.

Hakların ve Yapman Gerekenler

Senin durumunda, ev sahibinin talebi hukuken zayıf bir zemine dayanıyor. İşte yapman gerekenler:

1. İtiraz Et ve İletişim Kur: Öncelikle ev sahibine bu kesintinin yasal olmadığını, Borçlar Kanunu'na göre normal aşınmadan senin sorumlu olmadığını net bir dille ifade et.
2. Delil Topla: En önemli kısım burası. Evi taşırken ve taşınırken detaylı fotoğraflar ve videolar çektiysen, bu senin en büyük kozun olacaktır. Özellikle evin ilk hali ile şimdiki hali arasındaki farkın sadece normal kullanıma bağlı olduğunu gösteren kanıtlar topla. Eğer taşınırken bir teslim tutanağı düzenlendiyse ve ev sahibi bu tutanağa belirtilen hasarları o an not düşmediyse, bu da senin lehine işler.
3. İhtarname Gönder: Eğer ev sahibi depozitoyu iade etmemekte direnirse, bir avukat aracılığıyla veya noterden ev sahibine ihtarname çekerek depozitonun yasal faiziyle birlikte iadesini talep et. İhtarnamede, depozitonun haksız yere kesildiğini ve normal aşınmadan kaynaklandığını açıkça belirtmelisin. Genellikle bir ihtarname, ev sahiplerinin geri adım atması için yeterli olur.
4. Dava Açma Hakkı: İhtarnameye rağmen sonuç alamazsan, depozitonun iadesi için Sulh Hukuk Mahkemesi'nde dava açabilirsin. Bu tür davalarda ispat yükü genellikle ev sahibinin üzerindedir; yani ev sahibi, evin "normal aşınma" dışındaki bir zararla teslim edildiğini kanıtlamak zorundadır.

Unutma, kiracı olarak senin evi kullanımdan kaynaklanan doğal yıpranmalardan sorumlu tutulman yasal değil. Depozito, evin zarar görmesini veya kira borçlarının ödenmemesini güvence altına almak içindir, ev sahibinin evini yenilemesi için bir fon değildir. Bu sebeple, haklarını sonuna kadar ara ve depozitonu geri almak için gerekli adımları atmaktan çekinme.