Dört mevsim, Dünya’nın eksen eğikliği ve Güneş etrafındaki hareketi nedeniyle ortaya çıkan, her biri yaklaşık üç ay süren ve belirgin iklimsel farklılıklar gösteren dönemlerdir. Türkçe’de bu mevsimlerin isimleri ve astronomik sınırları oldukça nettir.
Kışın soğuk ve karanlık döneminden çıkışın simgesidir. Astronomik olarak 21 Mart (İlkbahar Gün Dönümü) ile başlar ve 21 Haziran’a kadar sürer. Bu dönemde günler uzar, sıcaklıklar yükselir ve doğada çiçeklenme başlar. Pratik bir not olarak, bahçe işlerine tam olarak sönük dondurma riski geçtiğinde (genellikle Mayıs ortası) başlaman önerilir.
Yılın en sıcak ve en uzun günlerin olduğu mevsimdir. 21 Haziran (Yaz Gün Dönümü) ile başlar, 23 Eylül’e kadar devam eder. Güneş ışınları dik açıyla düşer, bu da maksimum enerji alımına ve yüksek sıcaklıklara yol açar.
Yazın sıcaklığından kışın soğukluğuna geçiş dönemidir. 23 Eylül (Sonbahar Ekinoksu) ile başlar, 21 Aralık’a kadar sürer. Bu dönemde günler kısalır, sıcaklıklar düşer, ağaçlar yapraklarını döker ve toprak serinler. Bu dönemde bitki yetiştiriciliği için en kritik zaman dilimi, son don tarihini bilmek ve buna göre ekim yapmaktır.
Yılın en soğuk ve en kısa günlerin olduğu dönemdir. 21 Aralık (Kış Gün Dönümü) ile başlar, 21 Mart’a kadar devam eder. Kuzey yarımkürede Güneş ışınları en alçak açıyla düştüğü için enerji alımı minimuma iner.
Halk arasında bazen karışıklık yaşanır. Yukarıda belirtilen tarihler astronomik takvime göre şöyledir. Ancak meteoroloji ve ekonomi gibi alanlarda, daha basit hesaplamalar için meteorolojik mevsimler kullanılır. Bu sistemde her mevsim tam olarak üç aydır:
İlkbahar: 1 Mart - 31 Mayıs
Yaz: 1 Haziran - 31 Ağustos
Sonbahar: 1 Eylül - 30 Kasım
Kış: 1 Aralık - 28/29 Şubat
Hangi takvimi kullanacağın, amacına göre değişir. Tarım ve doğa gözlemleri için astronomik takvim daha hassas veriler sunarken, hava durumu öngörüleri ve resmi raporlamalar genellikle meteorolojik takvime dayanır. Bu ayrımı bilmek, özellikle yıllık planlama ve veri analizi yaparken seni yanıltıcı sonuçlardan korur.