Question

En fazla yağış alan bolgemiz neresidir ?

Answer 1

Türkiye'de en fazla yağış alan bölgemiz, tartışmasız bir şekilde Karadeniz Bölgesi'dir. Özellikle bu bölgenin Doğu Karadeniz Bölümü, yıllık ortalama yağış miktarıyla diğer tüm bölgelerimizi açık ara geride bırakır.

Bu durumun temel sebebi, coğrafi konum ve topoğrafyanın mükemmel bir kombinasyonunu oluşturmasıdır. Kuzey Anadolu Dağları'nın denize paralel ve çok yakın bir şekilde uzanması, Karadeniz üzerinden gelen nemli hava kütlelerinin dağlara çarparak hızla yükselmesine neden olur. Bu yükselen hava soğur, içindeki su buharı yoğunlaşarak bol miktarda orografik (yamaç) yağışları şeklinde düşer. Karadeniz'in yıl boyunca nemli ve ılıman bir deniz olması, bu nemin sürekli olarak bölgeye taşınmasını sağlar.

Bu bölgede özellikle Rize, Artvin (özellikle Borçka, Fındıklı, Hopa gibi kıyı şeridi) ve Trabzon'un doğu kesimleri, Türkiye'nin yağış rekorlarını elinde tutar. Rize'nin yıllık ortalama yağış miktarı 2000-2500 mm civarında seyrederken, bazı mikroklimalarda ve vadilerin denize bakan yamaçlarında bu değerler 3000 mm'yi bile aşabilir. Türkiye genelinin yıllık ortalama yağışı 600-650 mm civarında olduğunu düşündüğünde, bu rakamların ne kadar yüksek olduğunu sen de kolayca anlayabilirsin.

Uzmanlık Gerektiren Püf Noktaları:

• Yağış Rejimi: Sadece miktar değil, yağış rejimi de Karadeniz'i benzersiz kılar. Bölge, yıl boyunca düzenli ve dengeli bir yağış dağılımına sahiptir; yani diğer bölgelerdeki gibi belirgin bir kurak dönem yaşanmaz. Her mevsim yağış alma eğilimi, bölgenin gür bitki örtüsü ve akarsu sistemleri için hayati önem taşır.
• Mikroklima Farklılıkları: Unutmamalısın ki, aynı il veya hatta aynı ilçenin kıyı şeridi ile iç kesimleri veya farklı vadileri arasında yağış miktarlarında büyük farklılıklar gözlemlenebilir. Dağların uzanışı ve denizden gelen nemin içeriye ne kadar nüfuz edebildiği, bu mikroklimaları belirler.
• Bitki Örtüsü ve Tarım Etkisi: Bu yüksek ve düzenli yağış, bölgenin çay ve fındık tarımı için vazgeçilmez bir koşuldur. Çay bitkisi, sürekli nemli ve bol yağışlı ortamı sever. Aynı zamanda, gür ormanların (özellikle geniş yapraklı ve karışık ormanlar) varlığı da bu yağış rejiminin doğrudan bir sonucudur.

Kendi tecrübelerimden yola çıkarak şunu ekleyebilirim: Bölgede HES (Hidroelektrik Santral) projeleri veya yol yapımı gibi altyapı çalışmaları planlanırken, bu aşırı ve bazen ani olabilen yağışların yol açabileceği taşkın riskleri ve heyelanlar her zaman en kritik faktörlerdendir. Toprak yapısının da bu şiddetli yağışlarla birleştiğinde heyelan potansiyelini artırdığını sen de görmüşsündür. Bu yüzden mühendislik hesaplamalarında "maksimum olası yağış" ve "geri dönüş süreleri" gibi kavramlar çok daha sıkı ele alınır.